Boetebeleid voor incassodienstverleners van kracht
Het boetebeleid voor incassodienstverleners is in werking getreden, zo meldt het Ministerie van Justitie en Veiligheid. Daarmee zet de overheid een volgende stap: van normen op papier naar een concreter en beter uitlegbaar handhavingskader, inclusief een uitgewerkt uitgangspunt voor wanneer en hoe een bestuurlijke boete wordt opgelegd.
Dat is relevant voor iedere organisatie die (mogelijk) buitengerechtelijke incassohandelingen verricht. Als boetes voorspelbaarder en consistenter worden onderbouwd, wordt een eventueel handhavingstraject eerlijker en beter toetsbaar. Om dat scherp te krijgen, helpt het om eerst te begrijpen wat er precies is gewijzigd.
Wat is het doel van het boetebeleid?
Het besluit van woensdag 4 februari 2026 volgt op de inwerkingtreding van het boetebeleid (per 3 februari 2026). De kern is dat de Inspectie Justitie en Veiligheid een openbaar en uniform houvast heeft voor het bepalen van boetes onder de Wki, met ruimte om de omstandigheden van het geval mee te wegen.
In het boetebeleid staat een stappenplan voor de vaststelling van de uiteindelijke boete. Daarbij gaat het niet alleen om de overtreding zelf, maar ook om de context eromheen. In de afweging kunnen onder meer de ernst en duur, de mate van verwijtbaarheid en de wijze waarop herstel is opgepakt meewegen. Het doel is tweeledig: meer duidelijkheid over de boetelijn én maatwerk waar dat past, binnen de grenzen van wet en toezicht.
Hoe werkt een bestuursrechtelijke boete?
Een bestuursrechtelijke boete is een punitieve sanctie van een toezichthouder (hier: de Inspectie JenV) wegens overtreding van wettelijke normen. Dit middel bestaat naast andere interventies, zoals een waarschuwing of een last onder dwangsom. Anders dan civiele kosten of contractuele boetes is dit een overheidsbesluit met eigen waarborgen, waaronder bezwaar en beroep.
Het boetebeleid (Stcrt. 2026, 1098) werkt met een stappenplan. Eerst wordt de overtreding en het bijbehorende boetekader vastgesteld. Daarna worden omstandigheden gewogen, zoals ernst, duur, verwijtbaarheid, recidive en herstelgedrag. Tot slot wordt getoetst aan het wettelijk maximum dat in de Wki en aanverwante regels is vastgelegd. Er zijn dus geen “vaste bedragen”; de uitkomst hangt af van de feiten en de weging.
Handhavingsinstrumenten
Het boetebeleid past binnen een bredere handhavingsmix. Informele interventies (zoals een normoverdragend gesprek of waarschuwing) kunnen overgaan in formele maatregelen, zoals een last onder dwangsom (herstel afdwingen), een bestuurlijke boete (bestraffen) en—waar relevant binnen het Wki-stelsel—maatregelen die gevolgen kunnen hebben voor de registratiepositie (zoals schorsing/doorhaling) als de wettelijke voorwaarden daarvoor zijn vervuld.
Welke stap ook volgt, één thema blijft terugkomen: aantoonbaarheid. In de praktijk betekent dit dat basisstukken snel beschikbaar moeten zijn, zoals dossiervorming per dossierstap, vastgelegde communicatie (wat is wanneer verstrekt), een werkend klachten- en herstelproces en bewijs van vakbekwaamheid/opleidingsregistratie. Juist bij toezichtmomenten wordt zichtbaar of dit structureel is geborgd.
Om dit direct werkbaar te maken, kan een audit van de basisprocessen uitgevoerd worden om vast te leggen wat al werkt en wat nog ontbreekt. Stichting NowID heeft tot doel om incassodienstverleners tegen eerlijke tarieven te helpen om aan wet- en regelgeving te voldoen.
Samen zijn we slimmer
Met het boetebeleid is duidelijker hoe de Inspectie JenV tot boetes komt en wordt naleving van de Wki beter toetsbaar. Door aan te sluiten bij Stichting NowID kunnen incassodienstverleners leren van elkaars fouten. Zaken die Stichting NowID verneemt over boetes of waarschuwingen zullen wij (anoniem en gegeneraliseerd) delen met de achterban in de vorm van concrete aanbevelingen. Zo voorkomen wij dat boetes worden opgelegd en – nog belangrijker – zorgen wij voor een verdere verbetering van de kwaliteit van de incassodienstverlening.
Is uw bedrijf al aangesloten bij Stichting NowID? Zorg daarnaast dan ook dat de basisprocessen (communicatie, dossiervorming, klachten en vakbekwaamheid) aantoonbaar op orde zijn, zodat handhavingsrisico’s worden beperkt. Het handige stappenplan van Stichting NowID en de kennis en documentatie helpen daarbij.